BARWY SAMORZĄDNOŚCI
Rozmowa z Wojciechem Długoborskim, przewodniczącym Sejmiku Województwa Zachodniopomorskiego.
- Z dniem 1 stycznia 1999 roku na mapie administracyjnej kraju pojawiły się samorządowe województwa i powiaty, w tym Województwo Zachodniopomorskie. Kto stanowi samorząd województwa?
- Regionalną wspólnotę samorządową, na mocy prawa, tworzą mieszkańcy danego województwa. Natomiast sejmik województwa, składający się z radnych wybranych przez pełnoletnich mieszkańców danego województwa, jest organem stanowiącym i kontrolnym. Można więc w pewnym uproszczeniu powiedzieć, że sejmik to wojewódzki parlament.
- Sejmik wybiera ze swego grona marszałka województwa, a na jego wniosek - pozostałych członków zarządu województwa, a więc organu wykonawczego. Czy oznacza to, że marszałek województwa podlega przewodniczącemu sejmiku?
- Statut naszego województwa stanowi, że Zarząd Województwa, w tym Marszałek, podlegają Sejmikowi Województwa, a nie jego Przewodniczącemu. Przewodniczący Sejmiku organizuje pracę Sejmiku, prowadzi jego obrady oraz reprezentuje - ale tylko Sejmik - na zewnątrz. Natomiast Marszałek Województwa kieruje bieżącymi sprawami Województwa i reprezentuje je na zewnątrz.
- W kontaktach zewnętrznych województwo reprezentowane jest także przez Wojewodę.
- Wojewoda, z mocy prawa, jest organem administracji rządowej. Odpowiada za państwowe inspekcje i służby administracyjne oraz sprawuje nadzór formalno-prawny nad samorządami w kwestii zgodności podejmowanych przez nie uchwał z obowiązującym prawem.
- Ten podział kompetencyjny między organami samorządowymi a administracją państwową nie jest chyba zbyt czytelny, a już na pewno wprawia w spore zakłopotanie partnerów zagranicznych.
- Istota samorządności polega na dysponowaniu jak największą ilością pieniędzy stanowiących dochody własne. Tylko nimi można naprawdę zarządzać, prowadzić wobec inwestorów politykę ulg, zwolnień, przesunięć terminów płatności itp. Tymczasem znakomita większość obecnych dochodów województwa to urzędowe subwencje i dotacje, przepływające za pośrednictwem wojewody, bądź przez praktycznie nie podlegające społecznej kontroli agencje i fundusze. Jak dotąd, rosnącym zadaniom samorządów terytorialnych nie towarzyszy adekwatny wzrost ich możliwości finansowych.
- Nie ma odzewu na płynące z całego kraju postulaty dotyczące zmiany tej anormalnej sytuacji?
- Niedawno, bo w maju br premier Jerzy Buzek mówił o perspektywie przekazania samorządom, w tym wojewódzkim, niektórych funduszy i agencji rządowych. Stwarza to określone nadzieje. Oby tylko opór różnych środowisk przeciwnych procesowi decentralizacji władzy nie przeszkodził w realizacji tych zamiarów.
- Wróćmy na teren województwa zachodniopomorskiego. W styczniu ubiegłego roku nastąpiły w nim zmiany na kluczowych stanowiskach.
- Marszałek Józef Jerzy Faliński i ja zostaliśmy wybrani do pełnienia obecnych funkcji w efekcie złożenia rezygnacji przez naszych poprzedników, senatorów: Zbigniewa Zychowicza i Jerzego Mokrzyckiego. Obecna kadencja Sejmiku winna zakończyć się w październiku przyszłego roku.
- Jakie - Pana zdaniem - dokonania Sejmiku Województwa obecnej kadencji należy uznać za najważniejsze?
- Rozpoczynaliśmy pracę od podstaw. Osobiście przewodniczyłem pracom doraźnie powołanej przez Sejmik komisji d.s. opracowania Statutu Województwa i innych dokumentów niezbędnych dla prawidłowego funkcjonowania Sejmiku. Statut, po jego uzgodnieniu z Prezesem Rady Ministrów, został zatwierdzony w marcu br. Równolegle, o czym zresztą "Regional Business" wielokrotnie informował, trwała publiczna debata poprzedzająca uchwalenie Strategii Województwa Zachodniopomorskiego do roku 2015. Strategię Sejmik uchwalił 23 października ubiegłego roku. Ustanowione zostały także herb i flagi naszego województwa.
Mnie, jako przewodniczącego Sejmiku Województwa, szczególnie satysfakcjonuje to, że Statut i Strategia, a więc dwa niezwykle ważne dla regionu dokumenty, radni zróżnicowanego przecież politycznie Sejmiku - uchwalili niemal jednogłośnie.
- Sejmik podejmuje trudne uchwały budżetowe, decyduje o mieniu i majątku Województwa, stanowi o zmianach w planie zagospodarowania przestrzennego, wyznacza priorytety współpracy międzynarodowej, zajmuje się ważkimi problemami edukacji, ochrony zdrowia, pomocy społecznej, kultury, ochrony środowiska, dróg publicznych itd. Mimo wspomnianych podziałów politycznych oraz występujących przecież sprzeczności różnych interesów, na każdej sesji radni uchwalają nawet po kilkanaście uchwał. Jak to się udaje?
- Dotychczas, w trakcie 21. sesji Sejmiku podjęto w sumie 208 uchwał. Było to możliwe dzięki przyjętemu trybowi przygotowań do poszczególnych sesji. Zawsze poprzedzają je spotkania przewodniczącego Sejmiku i jego zastępców, przewodniczących klubów radnych oraz przewodniczących wszystkich komisji sejmikowych z Zarządem Województwa. Na tych spotkaniach Zarząd Województwa prezentuje projekty przygotowywanych uchwał. Nad tymi projektami prowadzona jest następnie dyskusja w poszczególnych komisjach oraz na posiedzeniach poszczególnych klubów radnych. Każdą sesję poprzedza ponadto spotkanie przewodniczących Sejmiku i jego zastępców z przewodniczącymi klubów radnych, a więc reprezentantów poszczególnych opcji politycznych.
- Jakie tematy znajdują się aktualnie w centrum uwagi Pana Przewodniczącego?
- Niedawno uchwaliliśmy priorytety współpracy zagranicznej. Z oczywistych względów najwięcej uwagi poświęcamy współpracy z naszymi sąsiadami: Meklemburgią Pomorzem Przednim i Brandenburgią oraz Południową Skanią w Szwecji. Bardzo dobrze rozwijają się coraz bardziej robocze kontakty między naszymi radnymi a deputowanymi do Parlamentu Meklemburgii Pomorza Przedniego. Ja osobiście bardzo cenię sobie współpracę z moim odpowiednikiem, panem Hinrich Kuessner, prezydentem Landtagu.
Wiele uwagi poświęcamy także gospodarce. Jeszcze w maju przewidywane jest uchwalenie przygotowywanego przez Zarząd Województwa programu "Wspierania Przedsiębiorczości, Wzrostu Innowacyjności Gospodarki i Zwalczania Bezrobocia w Województwie Zachodniopomorskim".
- Od 11 lat jest Pan burmistrzem Gryfina. Funkcja przewodniczącego Sejmiku Województwa oznacza dla Pana wiele dodatkowych zadań i obowiązków. Czy łatwo jest pogodzić oba stanowiska?
- Obowiązki wynikające z racji przewodniczenia Sejmikowi Województwa wymagają oddania się wyłącznie temu zadaniu. Przewodniczący Sejmiku powinien przecież uczestniczyć także w posiedzeniach Zarządu Województwa, uczestniczyć w wielu oficjalnych spotkaniach i uroczystościach, brać udział w różnych naradach i konferencjach... Tego po prostu w przyszłości nie można realizować "po godzinach pracy".

BIURO SEJMIKU
WOJEWÓDZTWA ZACHODNIOPOMORSKIEGO
ul. Wały Chrobrego 4
70-502 Szczecin
tel. (+48 91) 43-03-368
fax (+48 91) 43-44-994
http://www.um-zachodniopomorskie.pl
e-mail: sejmik@zachodniopomorskie.pl